VERKLARING van het Nederlands Auschwitz Comité

07-06-2026

naar aanleiding van de optredens van Ye (voorheen Kanye West) in Nederland. 

Het Nederlands Auschwitz Comité strijdt sinds 1956 tegen antisemitisme, racisme, uitsluiting en onderdrukking, onder het motto ‘Nooit meer Auschwitz’. Vanuit die opdracht spreken wij ons uit. Niet over de persoon of de muziek van één artiest, maar over het signaal dat uitgaat van twee grote optredens in Nederland van iemand die zich herhaaldelijk antisemitisch en pro-nazistisch heeft geuit.

De feiten zijn bekend. Ye deed antisemitische uitspraken, prees Hitler, bracht een nummer uit met de titel Heil Hitler en verkocht kleding met hakenkruizen. Dat hij later spijt heeft betuigd, neemt niet weg dat deze uitingen bestaan en blijven doorwerken.

In andere landen zijn optredens geweigerd of geannuleerd. In Nederland is, ondanks brede zorgen in de Tweede Kamer en vanuit de Joodse gemeenschap, geconcludeerd dat er geen juridische grond was om de komst of de optredens te voorkomen. Het kabinet, de lokale overheid, de organisator en de exploitant wezen ieder op de grenzen van hun bevoegdheden en verantwoordelijkheden.

Juist dat baart ons zorgen. Want wanneer iedereen afzonderlijk zegt niet te kunnen ingrijpen, ontstaat gezamenlijk een podium waarop antisemitisme en naziverheerlijking worden genormaliseerd. De bewijslast en de emotionele last komen dan (opnieuw) terecht bij de gemeenschap die zich bedreigd voelt.

Dit raakt niet aan de artistieke vrijheid die wij koesteren. Vrijheid van meningsuiting is een wezenlijk goed. Maar zij is geen vrijbrief voor het verheerlijken van het nationaalsocialisme of het verspreiden van Jodenhaat. Een samenleving die “Nooit meer” zegt, moet ook de moed hebben om grenzen te stellen wanneer die woorden in het heden worden getest.

Een comité dat is opgericht door overlevenden weet beter dan wie ook waartoe de redenering "ik hield mij slechts aan de regels" uiteindelijk kan leiden. Wij vragen daarom om meer bestuurlijke moed en roepen het kabinet op om aanvullende regelgeving in te voeren die het mogelijk maakt om personen die antisemitisme, racisme of naziverheerlijking uitdragen de toegang tot Nederland te ontzeggen. 

Niet als symbolisch gebaar, maar als bescherming van de waarden waarop onze rechtsstaat rust.

Voor het Nederlands Auschwitz Comité is ‘Nooit meer’ geen herinnering aan het verleden alleen. Het is een opdracht in het heden.