home | nederlands auschwitz comité | holocaust

Persoonlijk verhaal: familie Frank

De onderduikers en hun helpers.

Joodse onderduikers

1. Otto Frank (1889-1980) en Edith Frank-Holländer (1900-1945)
   In juli 1942 dook de familie Frank onder in het Achterhuis van het bedrijf van Otto Frank in Amsterdam. Op 4 augustus 1944 viel de Grüne Polizei het Achterhuis binnen. Op 3 september werd de familie in het laatste transport van Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd. Edith Frank stierf op 6 januari 1945 van honger en uitputting. De dochters Margot en Anne gingen eind oktober 1944 op transport naar Bergen-Belsen, waar zij in maart 1945 aan tyfus overleden. Otto Frank overleefde als enige: hij werd in Auschwitz door de Russen bevrijd.
   Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL
2. Otto Frank (1889-1980) en Edith Frank-Holländer (1900-1945)
   In juli 1942 dook de familie Frank onder in het Achterhuis van het bedrijf van Otto Frank in Amsterdam. Op 4 augustus 1944 viel de Grüne Polizei het Achterhuis binnen. Op 3 september werd de familie in het laatste transport van Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd. Edith Frank stierf op 6 januari 1945 van honger en uitputting. De dochters Margot en Anne gingen eind oktober 1944 op transport naar Bergen-Belsen, waar zij in maart 1945 aan tyfus overleden. Otto Frank overleefde als enige: hij werd in Auschwitz door de Russen bevrijd.
   Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL
3. Transportlijst van 3 september 1944 van Westerbork naar Auschwitz met de namen van de familie Frank
   Oorlogsarchief Nederlandse Rode Kruis, Den Haag
4. Anne Frank (1929-1945) en Margot Frank (1926-1945)
   Op 12 juni 1942 – een maand voordat de familie onderdook – kreeg Anne haar dagboek als verjaardagscadeau. Op 8 juli 1942 schrijft Anne: Even later verscheen Margot in opgewonden toestand aan de keukendeur. 'Er is een oproep van de S.S. voor vader gekomen', fluisterde ze. Ik schrok ontzettend, een oproep, iedereen weet wat dat betekent; concentratiekampen en eenzame cellen...' De oproep bleek voor Margot te zijn. De familie duikt direct onder.
   De onderduikers waren door berichten van hun helpers tamelijk goed op de hoogte. Op 9 oktober 1942 schrijft Anne: Als het in Holland al zo erg is, hoe zullen ze dan in de verre en barbaarse streken leven, waar ze heen gezonden worden? We nemen aan dat de meesten vermoord worden. De Engelse radio spreekt van vergassing.
   Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL
5. Anne Frank (1929-1945) en Margot Frank (1926-1945)
   Op 12 juni 1942 – een maand voordat de familie onderdook – kreeg Anne haar dagboek als verjaardagscadeau. Op 8 juli 1942 schrijft Anne: Even later verscheen Margot in opgewonden toestand aan de keukendeur. 'Er is een oproep van de S.S. voor vader gekomen', fluisterde ze. Ik schrok ontzettend, een oproep, iedereen weet wat dat betekent; concentratiekampen en eenzame cellen...' De oproep bleek voor Margot te zijn. De familie duikt direct onder.
   De onderduikers waren door berichten van hun helpers tamelijk goed op de hoogte. Op 9 oktober 1942 schrijft Anne: Als het in Holland al zo erg is, hoe zullen ze dan in de verre en barbaarse streken leven, waar ze heen gezonden worden? We nemen aan dat de meesten vermoord worden. De Engelse radio spreekt van vergassing.
   Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL
6. Hermann van Pels (1889-1944) en Auguste van Pels-Röttgen (1890-1945)
   Peter van Pels (1929-1945)
   In 1937 vluchtte Hermann van Pels – in Duitsland geboren uit Nederlandse ouders – met zijn vrouw Auguste en hun 10-jarige zoon Peter naar Nederland. Van Pels kwam in dienst bij Opecta, waarvan Otto Frank directeur was. Geen van hen heeft overleefd. Hermann van Pels werd volgens Rode Kruis gegevens op 6 september 1944 vergast.
   Auguste van Pels kwam via Auschwitz, Bergen-Belsen en Buchenwald op 9 april 1945 in Theresienstadt terecht. Ze moet nog verder zijn getransporteerd, maar waarheen is niet bekend. Ze overleed tussen 9 april en 8 mei 1945, waar is onbekend.
   Peter van Pels werd op 16 januari 1945 van Auschwitz naar Mauthausen overgebracht, waar hij op 5 mei 1945 stierf – drie dagen voor de bevrijding.
   Foto AFS, Amsterdam
7. Hermann van Pels (1889-1944) en Auguste van Pels-Röttgen (1890-1945)
   Peter van Pels (1929-1945)
   In 1937 vluchtte Hermann van Pels – in Duitsland geboren uit Nederlandse ouders – met zijn vrouw Auguste en hun 10-jarige zoon Peter naar Nederland. Van Pels kwam in dienst bij Opecta, waarvan Otto Frank directeur was. Geen van hen heeft overleefd. Hermann van Pels werd volgens Rode Kruis gegevens op 6 september 1944 vergast.
   Auguste van Pels kwam via Auschwitz, Bergen-Belsen en Buchenwald op 9 april 1945 in Theresienstadt terecht. Ze moet nog verder zijn getransporteerd, maar waarheen is niet bekend. Ze overleed tussen 9 april en 8 mei 1945, waar is onbekend.
   Peter van Pels werd op 16 januari 1945 van Auschwitz naar Mauthausen overgebracht, waar hij op 5 mei 1945 stierf – drie dagen voor de bevrijding.
   Foto AFS, Amsterdam
8. Hermann van Pels (1889-1944) en Auguste van Pels-Röttgen (1890-1945)
   Peter van Pels (1929-1945)
   In 1937 vluchtte Hermann van Pels – in Duitsland geboren uit Nederlandse ouders – met zijn vrouw Auguste en hun 10-jarige zoon Peter naar Nederland. Van Pels kwam in dienst bij Opecta, waarvan Otto Frank directeur was. Geen van hen heeft overleefd. Hermann van Pels werd volgens Rode Kruis gegevens op 6 september 1944 vergast.
   Auguste van Pels kwam via Auschwitz, Bergen-Belsen en Buchenwald op 9 april 1945 in Theresienstadt terecht. Ze moet nog verder zijn getransporteerd, maar waarheen is niet bekend. Ze overleed tussen 9 april en 8 mei 1945, waar is onbekend.
   Peter van Pels werd op 16 januari 1945 van Auschwitz naar Mauthausen overgebracht, waar hij op 5 mei 1945 stierf – drie dagen voor de bevrijding.
   Foto AFS, Amsterdam
9. Dr. Friedrich Pfeffer(1898-1944 )
   De tandarts Friedrich (Frits) Pfeffer werd geboren in Wenen. Hij was een kennis van Otto Frank. Pfeffer kwam in 1938 vanuit Duitsland naar Amsterdam. Op 17 november kwam hij als 8ste onderduiker in het Achterhuis, zonder te weten dat de familie Frank daar was ondergedoken: ‘Dussel [Pfeffer] plofte op een stoel neer en keek ons allemaal een poosje sprakeloos aan...’.(Dagboek 17 november 1942). Pfeffer verkeerde in de veronderstelling dat de familie Frank was gevlucht. Ook Frits Pfeffer overleefde niet. Via Auschwitz kwam hij in het concentratiekamp Neuengamme in Duitsland. Hij stierf op 20 september 1944
   Foto AFS, Amsterdam
10. De helpers van de onderduikers in het Achterhuis van Otto Frank: Johannes Kleiman.
    Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL
11. De helpers van de onderduikers in het Achterhuis van Otto Frank: Victor Kugler.
    Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL
12. De helpers van de onderduikers in het Achterhuis van Otto Frank: Miep Gies en Bep Voskuijl.
    Copyright AFF Bazel, CH /AFS Amsterdam, NL