home | nederlands auschwitz comité | holocaust

Al eeuwen wonen er Joden in Nederland. Het merendeel vestigde zich in Amsterdam. In Nederland hadden zij meer vrijheden dan elders. Eind 18e eeuw kregen de Joden volledige burgerrechten. De emancipatie en geleidelijke integratie die daarop volgden, hadden tot gevolg dat de meeste Joden zich vooral Nederlander voelden. Toch leefden Joodse en niet-Joodse Nederlanders niet met, maar naast elkaar. Van volledige integratie was geen sprake. Er bleef een zekere afstand. Wel waande in de jaren dertig van de twintigste eeuw het overgrote deel van de Joden zich in Nederland veilig.

Sefardische en Asjkenazische Joden
Joods leven voor de oorlog

1. Het bruidspaar Flesseman-Moffie bij het verlaten van het ouderlijk huis, Amsterdam, 1937
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
2. De markt op de Nieuwmarkt met het middeleeuwse gebouw ‘de Waag’ en de Vishal, Amsterdam, begin 20ste eeuw.
   Veel Joodse marktkooplieden stonden hier met hun handel. Op maandag en donderdag kochten vooral orthodoxe Joden hun vis in de Vishal.
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
3. Prinses Juliana op bezoek in de nieuwe Joodsche Invalide, Amsterdam, 9 september 1938
   Deze instelling gaf onderdak aan chronisch zieken voor wie geen plaats was in Joodse zieken- en bejaardenhuizen.
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
4. Salomon Moffie tijdens zijn veertigste verjaardag, Amsterdam, jaren ’20
   Moffie was één van de belangrijkste visopkopers bij de Rijksvisafslag in IJmuiden. Zijn zus Rachel (rechts boven de vissenkop), bijgenaamd ‘brutale Coba’, stond dagelijks met een viskar op straat.
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
   
5. Drukkerij/uitgeverij Joachimsthal in de Jodenbreestraat, Amsterdam, jaren ’30
   Deze firma was onder meer uitgever van het Nieuw Israelietisch Weekblad. Joseph Peereboom, de vader van Simon Peereboom (zie vervolging) was vanaf zijn 14de jaar assistent van de redactie, de administratie en de expeditie. In 1943 werd hij in het vernietigingskamp Sobibor in Polen vermoord.
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
6. Diamantbewerkers in hun werkplaats, ca. 1920-1930
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
7. De Coöperatieve Broodbakkerij van Handwerkers Vriendenkring, Amsterdam, ca. 1914
   Middenvoor: Simon Blitz met Jacob, Duifje Blitz-Wijnschenk met Jeannetta (Jeanet). Jeanet overleefde Auschwitz en trouwde na de oorlog met Simon Peereboom (zie Vervolging).
   Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
8. De familie Zwaaf verkoopt ijs in de Helmersstraat, Rotterdam, jaren ’30
   Fotograaf onbekend, verzameling Gemeentearchief Rotterdam
9. Sander Lipschits verkoopt bananen op de markt, Rotterdam, 1933
   Fotograaf onbekend, dhr. I. Lipschits
10. Prinses Juliana in de synagoge van ‘De Joodsche Invalide’, Amsterdam, 9 september 1938
    Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
11. Synagoge in de Gerard Doustraat, Amsterdam, ca 1930
    Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam
12. Naaiatelier van de confectiefabriek Hollandia-Kattenburg, Amsterdam, jaren ’30 Rechts op de foto staat Jacob Velleman, de vader van Leny Boeken-Velleman.
    Fotograaf onbekend, collectie JHM, Amsterdam